Een bijzondere verkrijgingsvorm waarbij de overheid een bebouwd of onbebouwd terrein via een daarvoor opgerichte coöperatie gratis ter beschikking stelt van een groep personen, die er hun woning mogen optrekken of er bestaande woningen of appartementen mogen betrekken.

Het gaat om een verkrijgingswijze die in 1969 in de Verenigde Staten het levenslicht zag, maar is eigenlijk gebaseerd op eerdere voorbeelden die voor Afro-Amerikaanse boeren landeigendom moest verzekeren. Sinds 1992 worden CLT’s in de Verenigde Staten erkend als verkrijgingsvorm voor lagere inkomens. Sindsdien waaide het ook de grote plas over.

Kenmerkend daarbij is het duaal eigendom waarbij de coöperatie over de grond beschikt en de gebouwen door de trustees worden opgetrokken. Het kan echter ook dat het bijvoorbeeld gaat om een collectief appartementsgebouw, waarbij de trustees individuele wooneenheden optrekken.

Hierbij gaat het over het algemeen om initiatieven om betaalbaar wonen mogelijk te maken, met een focus op de kwetsbaren in de samenleving. Meestal zal de CLT over een voorkooprecht beschikken op de woning zelf en kan het ook de winsten na verkoop grotendeels zelf opstrijken, terwijl de verkoper zijn eigen investeringen opnieuw ontvangt. De hierdoor gegenereerde winst vloeit vervolgens opnieuw terug naar de gemeenschap, over het algemeen met het oog op uitbreiding en nieuwe grondverwerving. Een CLT kent met andere woorden steeds een maatschappelijk doel en geen winstoogmerk. Kenmerkend is ten slotte ook het lokaal medezeggenschap dat bewoners stemrecht geeft in het beheer van de CLT.

Onder andere in Brussel en Gent zijn er succesvolle CLT’s terug te vinden.